Lợi ích và tác hại của mạng xã hội đối với lứa tuổi học sinh – Lớp 7
I. Mở bài:
– Giới thiệu chủ đề: Trong thời đại công nghệ số, mạng xã hội đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống con người.
– Giới thiệu vấn đề nghị luận: mạng xã hội vừa mang lại nhiều lợi ích, vừa gây ra những tác hại đáng lo ngại.
– Nêu ý kiến: Đối với học sinh, mạng xã hội vừa là một cơ hội, vừa là một thách thức, đòi hỏi học sinh phải có bản lĩnh trước sự hấp dẫn của nó. Sử dụng mạng xã hội an toàn, hiệu quả là trách hiệm của mối học sinh
II. Thân bài:
1. Giải thích vấn đề:
Giải thích mạng xã hội là gì?
– Mạng xã hội là một nền tảng trực tuyến cho phép người dùng kết nối, chia sẻ thông tin và tương tác với nhau (các nền tảng như Facebook, TikTok, Instagram,…)
2. Bàn luận
Thực trạng sử dụng mạng xã hội trong lứa tuổi học sinh
– Cùng với sự phát triển của công nghệ và Internet, ngày càng nhiều nền tảng mạng xã hội ra đời như Facebook, TikTok, Instagram, YouTube,… với nội dung đa dạng, hình thức hấp dẫn, dễ dàng thu hút sự quan tâm của học sinh
– Ngày càng có nhiều mạng xã hội ra đời và thu hút lứa tuổi học sinh. Thời gian học sinh dành cho mạng xã hội ngày càng tăng; nhiều em sử dụng mạng xã hội trong thời gian dài mỗi ngày, thậm chí lấn át thời gian học tập, nghỉ ngơi và giao tiếp trực tiếp.
– Bên cạnh những nội dung tích cực, mạng xã hội cũng tràn ngập nhiều thông tin tiêu cực, thiếu kiểm chứng, không phù hợp với lứa tuổi, dễ ảnh hưởng đến nhận thức và suy nghĩ của học sinh.
→ Thực tế này cho thấy việc sử dụng mạng xã hội trong lứa tuổi học sinh đang trở thành một vấn đề đáng quan tâm, cần được nhìn nhận và định hướng đúng đắn.
Những lợi ích của mạng xã hội
– Mạng xã hội giúp học sinh kết nối và giao tiếp với thế giới xung quanh. Học sinh dễ dàng giữ liên lạc với người thân, bạn bè qua tin nhắn, cuộc gọi video mà không bị giới hạn bởi địa lý. Nó giúp tìm lại bạn cũ và xây dựng mối quan hệ mới.
– Đây là kênh tiếp cận thông tin nhanh chóng, giúp người dùng, đặc biệt là học sinh, cập nhật tin tức, kiến thức, xu hướng xã hội một cách kịp thời.
– Mạng xã hội hỗ trợ học tập hiệu quả thông qua các nhóm học tập, trang chia sẻ kiến thức, video bài giảng, tài liệu học tập phong phú, giúp việc học trở nên linh hoạt và sinh động hơn.
– Mạng xã hội tạo điều kiện để học sinh thể hiện bản thân, chia sẻ suy nghĩ, cảm xúc, rèn luyện khả năng giao tiếp, sáng tạo nội dung và phát triển các kỹ năng mềm.
– Đây còn là môi trường giúp học sinh mở rộng hiểu biết xã hội, tiếp cận nhiều góc nhìn khác nhau, hình thành tư duy mở nếu biết chọn lọc thông tin.
– Ngoài ra, mạng xã hội có thể góp phần định hướng nghề nghiệp, giúp học sinh khám phá sở thích, năng lực cá nhân và tiếp cận các cơ hội học tập, phát triển bản thân trong tương lai.
– Mạng xã hội có tính giải trí cao với nhiều lĩnh vực giải trí khác nhau được cập nhật liên tục, là thế giới luôn mới mẻ, vô cùng sinh động, hấp dẫn, cuốn hút lứa tuổi học sinh.
– Mạng xã hội tạo cơ hội sáng tạo, phát triển bản thân. Nhiều học sinh thể hiện tài năng qua việc sáng tạo nội dung trên YouTube, TikTok hay viết blog, góp phần rèn luyện kỹ năng giao tiếp và tư duy sáng tạo.
Những tác hại của mạng xã hội
– Việc lạm dụng mạng xã hội khiến học sinh lãng phí thời gian, sao nhãng học tập, giảm khả năng tập trung, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả học tập và chất lượng cuộc sống.
– Mạng xã hội chứa nhiều thông tin sai lệch, tiêu cực, phản cảm, nếu không biết chọn lọc, học sinh dễ bị ảnh hưởng về nhận thức, hình thành suy nghĩ lệch lạc, thái độ sống thiếu lành mạnh.
– Sử dụng mạng xã hội quá nhiều (nghiện mạng xã hội) có thể gây phụ thuộc vào điện thoại, khiến học sinh ngại giao tiếp trực tiếp, sống khép kín, sống ảo, giảm khả năng gắn kết với gia đình và bạn bè ngoài đời thực.
– Mạng xã hội dễ tạo ra áp lực tâm lí khi học sinh so sánh bản thân với người khác qua lượt “like”, “share”, dẫn đến tự ti, căng thẳng, thậm chí lo âu, trầm cảm.
– Một số học sinh chưa ý thức đúng đắn khi tham gia mạng xã hội, dễ sa vào các hành vi tiêu cực như bắt nạt qua mạng, nói xấu, xúc phạm người khác, làm tổn thương tinh thần và nhân cách.
– Việc tiếp xúc thường xuyên với màn hình còn gây ảnh hưởng đến sức khỏe như mỏi mắt, mất ngủ, giảm vận động, tác động xấu đến sự phát triển thể chất của học sinh.
Cách sử dụng mạng xã hội an toàn và hiệu quả
Đối với bản thân học sinh:
– Xác định mục đích sử dụng mạng xã hội đúng đắn, ưu tiên phục vụ cho học tập, trao đổi thông tin, giải trí lành mạnh, tránh sa đà vào những nội dung vô bổ hoặc tiêu cực.
– Quản lí thời gian sử dụng mạng xã hội hợp lí, không sử dụng quá lâu trong ngày, biết cân bằng giữa học tập, nghỉ ngơi và các hoạt động ngoài đời thực.
– Khi tham gia mạng xã hội, học sinh phải biết chọn lọc và kiểm chứng thông tin, không vội tin, không chia sẻ những thông tin chưa rõ nguồn gốc, tránh bị dẫn dắt bởi tin giả, tin xấu.
– Giữ gìn an toàn thông tin cá nhân, không tùy tiện công khai dữ liệu riêng tư, cảnh giác với người lạ, tránh các nguy cơ lừa đảo và xâm hại trên không gian mạng.
– Cần ứng xử văn minh, có trách nhiệm khi bình luận, chia sẻ, tôn trọng người khác, không nói xấu, không bắt nạt hay xúc phạm người khác trên mạng xã hội.
Đối với gia đình:
– Định hướng và quản lí việc sử dụng mạng xã hội của con em.
– Quan tâm, theo dõi, hướng dẫn con sử dụng mạng xã hội đúng cách; tạo sự chia sẻ, lắng nghe để kịp thời uốn nắn khi con có biểu hiện lệch lạc. Bên cạnh đó, gia đình cần làm gương trong việc sử dụng mạng xã hội lành mạnh.
Đối với nhà trường:
– Tăng cường giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng số cho học sinh, lồng ghép nội dung sử dụng mạng xã hội an toàn vào các hoạt động giáo dục.
– Phối hợp chặt chẽ với gia đình trong việc quản lí, định hướng, xây dựng môi trường học đường lành mạnh cả trong đời thực lẫn không gian mạng.
Đối với xã hội:
– Hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến an toàn không gian mạng, kiểm soát nội dung độc hại, xử lí nghiêm các hành vi vi phạm.
– Tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng, góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, văn minh.
→ Việc sử dụng mạng xã hội một cách thông minh, có tinh thần trách nhiệm sẽ giúp tối ưu hoá lợi ích mà nó mang lại, đồng thời hạn chế những ảnh hưởng tiêu cực đối với cá nhân và cộng đồng.
III. Kết bài:
– Khẳng định lại quan điểm: mạng xã hội vừa là cơ hội, vừa là thách thức trong thời đại số. Mạng xã hội sẽ hữu ích nếu được sử dụng đúng cách, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ nếu học sinh không kiểm soát tốt.
– Rút ra bài học, liên hệ bản thân và kêu gọi hành động: Việc sử dụng mạng xã hội hiệu quả đòi hỏi sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và bản thân học sinh để khai thác tối đa lợi ích, đồng thời hạn chế những tác động tiêu cực. Học sinh cần trang bị cho mình kỹ năng sống cần thiết để trở thành người dùng mạng xã hội thông minh và có trách nhiệm, biết cân bằng giữa giải trí và học tập để phát triển toàn diện bản thân.
– Khẳng định niềm tin: Tôi tin rằng, khi có nhận thức đúng đắn và thái độ sử dụng lành mạnh, mạng xã hội sẽ trở thành người bạn đồng hành tích cực, góp phần giúp học sinh phát triển toàn diện và trưởng thành trong kỷ nguyên số.
Bài văn tham khảo:
Bài văn 1:
Trong nhịp sống hiện đại, khi công nghệ số len lỏi vào mọi ngóc ngách của đời sống, mạng xã hội đã trở thành một phần không thể thiếu đối với con người, đặc biệt là lứa tuổi học sinh. Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, học sinh có thể kết nối với bạn bè, tiếp cận thông tin và khám phá thế giới xung quanh. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích thiết thực, mạng xã hội cũng đặt ra không ít thách thức, đòi hỏi học sinh phải có bản lĩnh và ý thức khi sử dụng.
Mạng xã hội (Social Media/Network) là các nền tảng trực tuyến dựa trên Internet, cho phép người dùng tạo hồ sơ cá nhân, kết nối, chia sẻ nội dung (văn bản, hình ảnh, video), tương tác và xây dựng cộng đồng ảo. Nó là công cụ giao tiếp phổ biến giúp kết nối mọi người không giới hạn địa lý, hỗ trợ giải trí, kinh doanh và cập nhật tin tức qua điện thoại, máy tính.
Thực tế cho thấy, cùng với sự phát triển của công nghệ, ngày càng có nhiều nền tảng mạng xã hội ra đời và nhanh chóng thu hút lứa tuổi học sinh. Nhiều em dành khá nhiều thời gian mỗi ngày để lướt mạng xã hội, xem video, theo dõi các trào lưu mới. Không ít trường hợp sử dụng mạng xã hội quá lâu, làm ảnh hưởng đến thời gian học tập, nghỉ ngơi và giao tiếp trực tiếp. Bên cạnh những nội dung tích cực, mạng xã hội còn chứa nhiều thông tin tiêu cực, thiếu kiểm chứng, không phù hợp với lứa tuổi học sinh, dễ tác động xấu đến suy nghĩ và nhận thức. Thực tế đó cho thấy việc sử dụng mạng xã hội trong lứa tuổi học sinh là một vấn đề cần được quan tâm và định hướng đúng đắn.
Không thể phủ nhận rằng mạng xã hội mang lại nhiều lợi ích cho học sinh. Trước hết, mạng xã hội giúp học sinh kết nối và giao tiếp dễ dàng với bạn bè, người thân, dù ở xa hay gần. Đây cũng là kênh tiếp cận thông tin nhanh chóng, giúp học sinh cập nhật tin tức, kiến thức và xu hướng xã hội. Ngoài ra, mạng xã hội còn hỗ trợ việc học tập thông qua các nhóm học tập trực tuyến, video bài giảng, tài liệu phong phú, giúp việc học trở nên sinh động hơn. Mạng xã hội cũng tạo điều kiện để học sinh thể hiện bản thân, phát triển khả năng giao tiếp, sáng tạo nội dung và mở rộng hiểu biết xã hội. Bên cạnh đó, với tính giải trí cao, mạng xã hội giúp học sinh thư giãn sau những giờ học căng thẳng.
Tuy nhiên, nếu sử dụng không hợp lí, mạng xã hội sẽ gây ra nhiều tác hại. Việc lạm dụng mạng xã hội khiến học sinh lãng phí thời gian, sao nhãng việc học, giảm khả năng tập trung. Nhiều thông tin sai lệch, tiêu cực trên mạng có thể khiến học sinh hình thành suy nghĩ lệch lạc. Sử dụng mạng xã hội quá nhiều còn dễ dẫn đến nghiện điện thoại, sống khép kín, giảm giao tiếp với gia đình và bạn bè. Áp lực từ lượt “like”, “share” cũng khiến học sinh dễ tự ti, căng thẳng. Ngoài ra, việc tiếp xúc thường xuyên với màn hình còn ảnh hưởng xấu đến sức khỏe như mỏi mắt, mất ngủ, giảm vận động.
Để sử dụng mạng xã hội an toàn và hiệu quả, trước hết bản thân học sinh cần xác định mục đích sử dụng đúng đắn, quản lí thời gian hợp lí, chọn lọc thông tin và ứng xử văn minh trên mạng. Gia đình cần quan tâm, định hướng và làm gương cho con em. Nhà trường cần tăng cường giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng số cho học sinh. Xã hội cũng cần kiểm soát nội dung độc hại và xây dựng môi trường mạng an toàn.
Tóm lại, mạng xã hội vừa là cơ hội, vừa là thách thức trong thời đại số. Nó sẽ trở thành công cụ hữu ích nếu được sử dụng đúng cách, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ nếu học sinh thiếu bản lĩnh và khả năng tự kiểm soát. Tin rằng, với nhận thức đúng đắn và sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và bản thân học sinh, mạng xã hội sẽ trở thành người bạn đồng hành tích cực, góp phần giúp thế hệ trẻ phát triển toàn diện trong kỷ nguyên số.
Bài văn 2:
Trong thời đại công nghệ số phát triển như vũ bão, mạng xã hội đã và đang trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày của con người. Đặc biệt, đối với lứa tuổi học sinh – những công dân số thế hệ mới – việc sử dụng mạng xã hội ngày càng phổ biến và có ảnh hưởng mạnh mẽ đến mọi mặt của đời sống. Mạng xã hội không chỉ mang lại nhiều cơ hội học tập, giải trí và phát triển bản thân mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro, thách thức nếu không được sử dụng đúng cách. Vì vậy, việc nhận thức rõ lợi ích và tác hại của mạng xã hội là điều cần thiết để học sinh biết cách sử dụng hiệu quả và có trách nhiệm.
Mạng xã hội là nền tảng trực tuyến cho phép người dùng kết nối, chia sẻ thông tin, hình ảnh, video và tương tác với nhau mọi lúc mọi nơi. Một số mạng xã hội phổ biến hiện nay có thể kể đến như Facebook, Instagram, TikTok, Zalo, YouTube,… Với thiết bị thông minh như điện thoại hay máy tính, học sinh dễ dàng truy cập và sử dụng các nền tảng này. Thực tế cho thấy, tỷ lệ học sinh có tài khoản mạng xã hội ngày càng cao, thời gian dành cho việc lướt mạng cũng tăng đáng kể theo thời gian.
Trước tiên, không thể phủ nhận những lợi ích tích cực mà mạng xã hội mang lại đối với lứa tuổi học sinh. Về mặt học tập, mạng xã hội giúp học sinh tiếp cận nguồn tài liệu phong phú và đa dạng từ nhiều nơi trên thế giới. Các video bài giảng, khóa học trực tuyến, diễn đàn học tập hay các nhóm chia sẻ kiến thức là môi trường lý tưởng để học sinh mở rộng hiểu biết, trau dồi kỹ năng và trao đổi kinh nghiệm học tập. Nhờ đó, việc học trở nên linh hoạt, sinh động và thú vị hơn rất nhiều so với phương pháp truyền thống.
Không chỉ dừng lại ở việc học, mạng xã hội còn là công cụ kết nối xã hội hiệu quả. Học sinh có thể giữ liên lạc với bạn bè, thầy cô, người thân hay kết bạn với những người có cùng sở thích trên khắp thế giới. Qua đó, các em có cơ hội mở rộng mối quan hệ, rèn luyện kỹ năng giao tiếp, học hỏi văn hóa và lối sống của các vùng miền khác nhau. Nhiều học sinh đã tự tin hơn, trưởng thành hơn nhờ những trải nghiệm tích cực qua mạng xã hội.
Bên cạnh đó, mạng xã hội còn tạo môi trường cho học sinh thể hiện bản thân và phát huy khả năng sáng tạo. Nhiều bạn trẻ hiện nay đã biết tận dụng mạng xã hội để chia sẻ bài viết, video tự làm, âm nhạc, tranh vẽ,… như một cách khẳng định cá tính và phát triển đam mê. Có những em trở thành nhà sáng tạo nội dung, nhà thiết kế trẻ hay đơn giản là truyền cảm hứng tích cực đến cộng đồng qua những bài viết ý nghĩa. Đây chính là minh chứng rõ nét cho tiềm năng mà mạng xã hội mang lại khi được sử dụng đúng cách.
Tuy nhiên, mạng xã hội cũng giống như con dao hai lưỡi. Bên cạnh những lợi ích thiết thực, nó cũng tiềm ẩn nhiều tác hại nghiêm trọng nếu học sinh sử dụng thiếu kiểm soát hoặc không có định hướng đúng đắn. Một trong những vấn đề nổi bật là việc lạm dụng mạng xã hội, dẫn đến tình trạng nghiện mạng xã hội. Nhiều học sinh dành hàng giờ mỗi ngày để lướt Facebook, xem video trên TikTok, chơi game hay “chat” với bạn bè, mà xao nhãng việc học. Điều này khiến kết quả học tập sa sút, giảm khả năng tập trung và tư duy, đồng thời ảnh hưởng đến sức khỏe như cận thị, đau cổ, mỏi mắt, mất ngủ,…
Không chỉ ảnh hưởng đến học tập, mạng xã hội còn tác động tiêu cực đến đời sống tinh thần của học sinh. Việc tiếp xúc thường xuyên với những hình ảnh hào nhoáng, những “cuộc sống hoàn hảo” được chia sẻ trên mạng dễ khiến các em rơi vào tâm lý tự ti, so sánh bản thân, thậm chí trầm cảm, vô cảm. Học sinh cũng dễ bị cuốn vào “thế giới ảo”, sống khép kín, thiếu kỹ năng giao tiếp ngoài đời thực và dần trở nên xa cách với gia đình, bạn bè xung quanh.
Ngoài ra, môi trường mạng xã hội ẩn chứa nhiều thông tin tiêu cực. Nhiều nội dung xấu như bạo lực, đồi trụy, mê tín dị đoan, tin giả,… được phát tán tràn lan có thể làm lệch lạc nhận thức và hành vi của học sinh. Một số học sinh nhẹ dạ cả tin, thiếu kiến thức về an ninh mạng có thể bị lừa đảo, dụ dỗ, bắt nạt hoặc xâm phạm đời tư. Đây là nguy cơ rất đáng lo ngại, đặc biệt trong bối cảnh nhiều học sinh còn chưa đủ kỹ năng và ý thức tự bảo vệ bản thân.
Trước những cơ hội và thách thức đó, học sinh cần có thái độ đúng đắn và biết cách sử dụng mạng xã hội một cách thông minh, khoa học. Việc sử dụng mạng xã hội cần được đặt trong khuôn khổ kiểm soát thời gian và mục đích rõ ràng. Học sinh nên ưu tiên tận dụng mạng xã hội cho việc học, khám phá tri thức và giải trí lành mạnh thay vì chỉ tập trung vào việc lướt tin vô bổ. Cần rèn luyện kỹ năng sống, kỹ năng phân tích, đánh giá thông tin để nhận diện nội dung tiêu cực và bảo vệ bản thân khỏi các nguy cơ trên mạng.
Bên cạnh nỗ lực từ phía học sinh, sự đồng hành từ gia đình và nhà trường cũng đóng vai trò vô cùng quan trọng. Cha mẹ cần quan tâm, định hướng và thiết lập giới hạn hợp lý trong việc sử dụng thiết bị điện tử, khuyến khích con tham gia các hoạt động ngoài trời, thể thao, giao tiếp thực tế. Nhà trường nên tích cực tổ chức các buổi tuyên truyền, giáo dục kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn và tổ chức nhiều sân chơi, hoạt động ngoại khóa bổ ích để học sinh có thêm lựa chọn thay thế mạng xã hội.
Tóm lại, mạng xã hội là một phần tất yếu của thời đại số, mang đến nhiều lợi ích thiết thực nhưng cũng chứa đựng không ít nguy cơ, đặc biệt với lứa tuổi học sinh. Nếu biết sử dụng đúng cách, học sinh có thể biến mạng xã hội thành người bạn đồng hành đáng tin cậy trên con đường học tập và phát triển bản thân. Ngược lại, sự lạm dụng và thiếu kiểm soát sẽ khiến mạng xã hội trở thành mối đe dọa cho cả tương lai và cuộc sống. Vì vậy, mỗi học sinh cần chủ động trang bị cho mình kiến thức, kỹ năng và bản lĩnh để làm chủ mạng xã hội, sử dụng nó một cách thông minh, hiệu quả và có trách nhiệm.
»»» Xem thêm:
